4.6

Kust

Implementatie waterveiligheid

De voorkeursstrategie Kust richt zich op een veilige, aantrekkelijke en economisch sterke kust door de veiligheids­opgave en ruimtelijke ambities te verbinden.De integrale opgave van de Nationale Visie Kust blijft daarbij het uitgangs­punt. De minister van Infrastructuur en Milieu en de betrokken kustpartners hebben een Kustpact opgesteld en gaan via een zonering bebouwing in de kustzone reguleren. De beslissing Zand, die als inzet heeft de zandbalans langs de Nederlandse kust op orde te houden met zandsuppleties, heeft een eerste invulling gekregen met het onderzoeksprogramma Kustgenese 2.0.


voorkeursstrategie Kust

Zie DP2015, voorkeursstrategie Kust.


beslissing Zand

Zie DP2015, beslissing Zand.

Op schema

De implementatie van de beslissing Zand en de voorkeurs­strategie Kust liggen in grote lijnen op schema.

Kustgenese 2.0 is een langjarig onderzoeksprogramma naar zandstromen langs de Nederlandse kust (morfologie) en toekomstige zandsuppleties. Alle deelonderzoeken van het rompprogramma zijn belegd. De kennisvragen over ‘zandwinning’, ‘ecologie’ en ‘ruimtelijke ordening en economie’ krijgen een verdere uitwerking in het Nationaal Kennis- en Innovatieprogramma Water en Klimaat (NKWK). Over deze openstaande vragen wordt constructief overleg gevoerd met het ministerie van Economische Zaken, provincies, waterschappen, universiteiten en marktpartijen. Rijkswaterstaat brengt in het reguliere programma Kustlijnzorg de ecologische effecten van zandwinning en suppleties in kaart, in samenwerking met Kustgenese 2.0 en het meerjaren­programma Ecologisch Gericht Suppleren. Het ministerie van Economische Zaken monitort als onderdeel hiervan het bodemleven. Met de resultaten van Kunstgenese 2.0 is het mogelijk om in 2020 onderbouwde besluiten te nemen over de vraag of en hoe het suppletiebeleid moet worden bijgesteld.

Op 21 februari 2017 heeft de minister van Infrastructuur en Milieu het Kustpact getekend met bijna zestig andere partijen, waaronder provincies, kustgemeenten, waterschappen, natuurorganisaties en de recreatiesector. In het Kustpact staan definitieve afspraken over het reguleren van nieuwe recreatieve bebouwing aan de kust op basis van een zonering. De provincies werken de zonering in overleg met de betrokken partijen verder uit. Vooruitlopend daarop handelen de partijen bij de voorbereiding van nieuwe ruimtelijke plannen al zo veel mogelijk volgens de zonering. De overheden leggen de definitieve zonering vast in beleid en regelgeving. Daarnaast onderschrijven de partijen die bij het Kustpact betrokken zijn dat nieuwe bebouwing voor recreatieve functies in de kustzone altijd moeten passen binnen de randvoor­waarden van waterveiligheid, drinkwatervoorziening en natuurbehoud.

De provincie Zeeland heeft samen met de Noordzee­kustgemeenten, natuur- en milieuorganisaties, toeristische belangenorganisaties, ZLTO, Rijkswaterstaat en het waterschap de Zeeuwse Kustvisie opgesteld met daarin drie opgaven: behoud en versterking van de dijken en stranden, de natuur- en landschapswaarden en de toekomst van recreatie­sector. De provincie vertaalt de Kustvisie in 2018 in de nieuwe Provinciale Omgevingsvisie. De kustprovincies Zuid- en Noord-Holland treffen voorbereidingen om een vergelijkbare visie op te stellen.

Het programma Zwakke Schakels Kust is eind 2016 afgerond met de formele oplevering van het laatste onderdeel van de zwakke schakel West-Zeeuws-Vlaanderen, in de nieuwe jachthaven in Cadzand. De gehele kust is hiermee voor de komende decennia veilig en heeft een impuls voor ruimtelijke kwaliteit gekregen. Bij Meijendel in Zuid-Holland wordt de ontwikkeling van kerven in de zeereep gemonitord. Bij de Delflandse kust brengt monitoring de effecten van de duincompensatie voor de Maasvlakte en van de Zandmotor in beeld (gevolgen voor de waterveiligheid en de natuurwaarden). De Zandmotor heeft zich ontwikkeld tot een internationaal geprezen innovatie-icoon en zorgt daadwerkelijk voor een bredere kustzone.

Op Koers

Er is op dit moment geen aanleiding om de voorkeursstrategie te herzien. Het kustsysteem is voor wat betreft de water­veiligheid voor de komende decennia op orde als het benodigde onderhoud met zandsuppleties gecontinueerd wordt. Ook voor de kust vindt een beoordeling op basis van de nieuwe normering plaats. De verwachting is dat de kust grotendeels aan de normen zal voldoen. Lokaal kunnen op termijn verbetermaatregelen nodig zijn om ook in 2050 aan de nieuwe norm te voldoen. Met deze wettelijke twaalfjarige beoordeling, de resultaten van Kustgenese 2.0 en de inzichten van de Signaalgroep is het mogelijk adequaat te reageren op de mogelijk versnelde zeespiegel­stijging en andere onverwachte ontwikkelingen. Uit monitoring blijkt dat de zandige kust goed voorzien is van zand. Daardoor is de komende vier jaar minder zand nodig dan eerder gepland.


Signaalgroep

Zie paragraaf 2.1, kader Community of Practice en Signaalgroep.

Als onderdeel van Kustgenese 2.0 wordt onderzoek gedaan naar een nieuwe manier van kustonderhoud, door als pilot circa 5 miljoen kubieke meter zand te suppleren op de buitendelta tussen Ameland en Terschelling, in het Amelander zeegat. Er wordt gezorgd voor een goede relatie met het onderzoeksproject SEAWAD (zie paragraaf 4.7 Waddengebied).

Integrale aanpak

Regionale partijen kunnen wensen voor suppleties aangeven tijdens de jaarlijkse consultatie over het programma Kustlijn­zorg, om de suppleties te laten aansluiten bij recreatie, natuur en andere ontwikkelingen in het gebied. Rijkswaterstaat verwerkt de wensen zo mogelijk in het programma. In het programma 2016-2019 zijn de suppletie­locaties voor aanvulling van het kustfundament op basis van de consultatie zo gekozen dat deze maximaal tegemoet­komen aan de regionale wensen.

De kustparels hebben een integrale aanpak als doel. Bij de kustparel Kop van Schouwen en Brouwersdam heeft een herverdeling van suppletiezand plaatsgevonden, met winst voor natuur, recreatie en de economie. De suppletie is in 2016 afgerond. In de kustparels Kop van Schouwen en De Manteling vindt dynamisch duin­beheer plaats, wat sterk bijdraagt aan de Programmatische Aanpak Stikstof.

In Zuid-Holland wordt het Nationaal Park Hollandse Duinen gerealiseerd. Ook maakt de gemeente Den Haag plannen voor revitalisering van de kust rond de haven van Scheveningen.

Participatie

De totstandkoming van het Kustpact heeft laten zien dat de betrokkenheid bij de kust groot is en dat partijen elkaar snel weten te vinden. Het pact is tot stand gekomen met een brede groep van zowel nationale als regionale partijen. Het Landelijk Overleg Kust organiseert jaarlijks een Landelijke Kustdag waarop alle partijen die bij de kust betrokken zijn kennis en ervaringen met de voortgang van de Nationale Visie Kust delen: overheden, bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en onderzoeksinstellingen. Ook in de regionale gebiedsprocessen voor de kust is sprake van een brede betrokkenheid. De jaarlijkse consultatie over het landelijke programma Kustlijnzorg draagt eveneens bij aan de participatie.

Implementatie ruimtelijke adaptatie

In de kustgemeente Noordwijk komt een energieneutrale en klimaatbestendige nieuwe woonwijk. Het impactproject Klimaatbestendig ontwikkelen in Noordwijk (impactprojecten derde tranche) stelt voor deze regio een stappenplan op voor klimaatbestendige gebiedsontwikkeling in toekomstige woonwijken. Het plan bevat onder meer informatie over de criteria waaraan een klimaatbestendige wijk moet voldoen en over de middelen en partijen die nodig zijn voor de inrichting. Het impactproject levert ook kennis op over kosten en baten en regels voor klimaatadaptief inrichten en ontwerpen.

  1. Aanbiedingsbrief en adviezen deltacommissaris
  2. Inleidende samenvatting
    1. Doorwerken aan een duurzame en veilige delta
  3. Deel I Nationaal
  4. Voortgang van het Deltaprogramma
    1. Voortgang op basis van ‘meten, weten, handelen’
    2. Algemeen beeld van de voortgang
      1. Op schema
      2. Op koers
      3. Integrale aanpak
      4. Participatie
      5. Slagkracht van de regio’s
    3. Voortgang Waterveiligheid
    4. Voortgang Ruimtelijke adaptatie
    5. Voortgang Zoetwater
    6. Borging, kennis en innovatie, internationale samenwerking
      1. Borging
      2. Kennis
      3. Innovatie
      4. Internationaal
  5. Deltafonds
    1. Ontwikkelingen Deltafonds
    2. Middelen van andere partners
    3. De financiële opgaven van het Deltaprogramma
    4. Financiële borging van het Deltaprogramma
  6. Deel II Gebieden
  7. Voortgang per gebied
    1. IJsselmeergebied/zoetwaterregio IJsselmeergebied
    2. Rijnmond-Drechtsteden/­zoetwaterregio West-Nederland
    3. Rijn/zoetwaterregio Rivierengebied
    4. Maas
    5. Zuidwestelijke Delta/zoetwaterregio Zuidwestelijke Delta
    6. Kust
    7. Waddengebied
    8. Hoge Zandgronden Zuid en Oost
  8. Deel III Deltaplannen
  9. Deltaplan Waterveiligheid
    1. Uitvoeringsprogramma’s
      1. Hoogwaterbeschermingsprogramma
      2. Tweede Hoogwaterbeschermingsprogramma
      3. Ruimte voor de Rivier
      4. Maaswerken
      5. WaalWeelde
      6. Afsluitdijk
      7. Herstel Steenbekledingen Oosterschelde en Westerschelde en Vooroeverbestortingen Zeeland
    2. Rivierverruiming in samenhang met dijkversterking
    3. Onderzoeken volgend uit kennisagenda en in gebieden
  10. Kaart Deltaplan Waterveiligheid
  11. Deltaplan Zoetwater
    1. Maatregelen voor de beschikbaarheid van zoetwater in Nederland
  12. Kaart Deltaplan Zoetwater
  13. Deltaplan Ruimtelijke adaptatie
    1. Inleiding
      1. Aanleiding
      2. Doel en status van het deltaplan
      3. Totstandkoming in gezamenlijkheid
    2. Context
    3. Stand van zaken ‘weten, willen, werken’
      1. Wateroverlast
      2. Hittestress
      3. Droogte
      4. Gevolgen van overstromingen
      5. Huidige aanpak
    4. Wat we gaan doen: versnellen en intensiveren
      1. Visie: van nu naar 2050
      2. Ambitie en aanpak
      3. Tussendoelen
      4. Raamwerk landsdekkende governance ruimtelijke adaptatie
      5. Financiering
    5. Bijlage 1: Actieprogramma
    6. Bijlage 2: Uitkomsten regiobijeenkomsten en rondetafelgesprekken
  14. Achtergronddocumenten
    1. Achtergronddocumenten en downloads
  15. Colofon
    1. Colofon Deltaprogramma 2018
  16. Instructie gebruik Deltaprogramma 2018